Phát ngôn trong khủng hoảng: một giọng nói, có giờ, có căn cứ

Nghị định 244/2026/NĐ-CP áp cho cơ quan hành chính nhà nước, nhưng có một nguyên tắc dùng được ở mọi tổ chức: với sự cố liên quan từ hai bộ, ngành, tỉnh trở lên, người phát ngôn của cơ quan được giao chủ trì thống nhất nội dung với các cơ quan liên quan rồi mới phát ngôn, và phát ngôn thường xuyên trong quá trình xử lý. Một giọng nói, nội dung đã thống nhất, cập nhật đều.

Ở doanh nghiệp, điều này nghĩa là: một người phát ngôn và một người thay thế được nêu tên trước; lễ tân, hướng dẫn viên, thuyền trưởng, nhân viên bán hàng đều có một câu giống nhau để trả lời phóng viên: “Xin anh chị liên hệ [tên, chức danh] để có thông tin chính thức.”

• Hẹn giờ cụ thể và giữ đúng giờ, kể cả khi không có gì mới: “Chưa có thông tin mới; lần cập nhật sau lúc [giờ].”
• Mỗi bản cập nhật ghi giờ ở dòng đầu và giữ các bản cũ trên trang tin báo chí, không xóa.
• Khi cơ quan nhà nước họp báo, đơn vị không ra thông tin trái với nội dung đã được thống nhất; nếu có điểm khác, trao đổi với cơ quan chủ trì trước.
• Thu nhịp lại khi sự việc ổn định: từ vài giờ một lần sang mỗi ngày một lần, rồi theo mốc kết luận.

Với cơ quan hành chính nhà nước, Nghị định 244/2026/NĐ-CP yêu cầu thông tin ban đầu chậm nhất 24 giờ kể từ khi tiếp nhận, xử lý sự việc có tác động lớn; khi dư luận nhiều ý kiến trái chiều, 24 giờ kể từ khi xác định vụ việc có tác động. Đó là mốc doanh nghiệp nên dùng để tự kiểm mình.

Theo Nghị định 244/2026/NĐ-CP, cơ quan báo chí đăng đúng nội dung người phát ngôn của cơ quan hành chính nhà nước cung cấp thì không chịu trách nhiệm về nội dung đó, và phải ghi rõ họ tên người phát ngôn, tên cơ quan. Vì thế khi sở, ủy ban đã phát ngôn, báo sẽ dẫn họ làm nguồn chính; thông tin của doanh nghiệp đi kèm.

• Cung cấp cho cơ quan chủ trì đủ hồ sơ trước khi họ họp báo: giấy phép, danh sách người trên phương tiện, nhật ký vận hành.
• Cử người dự họp báo nếu được mời, chuẩn bị trả lời câu hỏi về phần việc của đơn vị.
• Sau họp báo, đăng tuyên bố của đơn vị khớp với nội dung đã công bố, thêm phần hỗ trợ người bị ảnh hưởng mà đơn vị đang làm.

Ví dụ: tại họp báo ngày 20/7/2025 ở Quảng Ninh, lãnh đạo tỉnh cho biết tỉnh có định hướng cơ chế hỗ trợ trẻ em mồ côi. Thông tin hỗ trợ là phần người đọc tìm sau con số thương vong.